Trong đời sống tâm linh của người Việt, việc thờ cúng tổ tiên đóng một vai trò rất quan trọng, thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn mà ông cha ta đã truyền dạy qua nhiều thế hệ. Ngày giỗ thường là dịp lễ quan trọng để con cháu tưởng nhớ và tri ân tổ tiên đã khuất. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ về ngày giỗ thường cũng như cách thực hiện nghi thức một cách đúng đắn. Bài viết này sẽ chia sẻ thông tin đầy đủ về bài văn khấn giỗ thường và cách bày biện mâm cỗ cúng chu đáo, giúp bạn thực hiện nghi lễ một cách trang trọng nhất.
Giỗ Thường Là Gì?
Giỗ thường (còn gọi là giỗ xứng, giỗ thường niên) là ngày giỗ kỷ niệm ngày mất của người thân trong gia đình, diễn ra vào đúng ngày tháng người ấy mất theo âm lịch, lặp lại hàng năm. Khác với giỗ đầu (giỗ lần thứ nhất), giỗ hai (giỗ lần thứ hai), hay đại tang (giỗ hết tang), giỗ thường là những buổi giỗ diễn ra đều đặn từ năm thứ ba trở đi, kéo dài mãi về sau như một nét đẹp văn hóa truyền thống.
Theo quan niệm dân gian, khi người thân mất đi, phần hồn vẫn tồn tại ở cõi bên kia và luôn dõi theo, che chở cho con cháu ở dương gian. Vì vậy, vào ngày giỗ thường, con cháu sẽ làm mâm cơm cúng, thắp nhang tưởng nhớ, mời vong linh người thân về hưởng lộc, đồng thời cầu mong tổ tiên phù hộ cho gia đình mạnh khỏe, làm ăn phát đạt.
Ý Nghĩa Của Ngày Giỗ Thường
Ngày giỗ thường mang nhiều tầng ý nghĩa sâu sắc cả về mặt tâm linh lẫn văn hóa xã hội.
- Lòng hiếu kính: Thể hiện sự biết ơn, tri ân công sinh thành, dưỡng dục của ông bà, cha mẹ đã khuất. Đây là biểu hiện sinh động của đạo hiếu – nền tảng đạo đức trong văn hóa phương Đông.
- Gắn kết dòng họ: Ngày giỗ thường là dịp để anh em, họ hàng gần xa sum vầy, gặp gỡ nhau sau thời gian dài bận rộn với cuộc sống riêng.
- Giáo dục truyền thống: Qua việc chuẩn bị mâm cỗ, thắp hương khấn vái, trẻ nhỏ trong nhà sẽ được nghe kể về công đức của tổ tiên, học hỏi cách ứng xử, nề nếp gia phong.
- Cầu mong bình an: Theo quan niệm tâm linh, khi con cháu thành tâm cúng giỗ, tổ tiên sẽ phù hộ độ trì, ban phước lộc cho con cháu được mạnh khỏe, hanh thông, gia đạo thuận hòa.
Chuẩn Bị Mâm Cỗ Cúng Giỗ Thường
Để buổi giỗ thường diễn ra suôn sẻ, trang trọng, việc chuẩn bị mâm cỗ cúng cần được thực hiện chu đáo. Thông thường, mâm cỗ giỗ thường gồm hai phần: mâm cúng gia tiên và mâm cúng thần linh, thổ công.
Mâm Cỗ Cúng Gia Tiên
Mâm cỗ cúng gia tiên trong ngày giỗ thường thường bao gồm:
- Xôi chè: Xôi trắng hoặc xôi gấc và chè trôi nước hoặc chè đậu xanh.
- Các món mặn: Gà luộc, thịt heo quay, giò lụa, canh măng…
- Hoa quả: Chuối, cam, quýt, bưởi…
- Hương, đèn và các vật phẩm khác.